(CEO-talk.vn) – Được hình thành từ mong muốn đưa múa và âm nhạc vào một mối quan hệ tương tác bình đẳng, Mặt sấp, mặt ngửa không đơn thuần sử dụng âm nhạc làm nền cho chuyển động. Thay vào đó, hai hình thức biểu đạt cùng dẫn dắt, tác động và bổ sung cho nhau để tạo nên một không gian trình diễn liên tục biến đổi.
Trên sân khấu, múa truyền thống Mandingue gặp gỡ múa đương đại, trong khi jazz kết hợp với âm nhạc điện tử và các nhạc cụ acoustic được trình diễn trực tiếp. Các công cụ số và phần mềm lập trình cũng được sử dụng trong quá trình sáng tạo âm nhạc, mở rộng khả năng tương tác giữa âm thanh, chuyển động và không gian.
Thông qua sự kết hợp này, tác phẩm đặt ra những cặp đối chiếu như tính nam và tính nữ, truyền thống và đương đại, đời sống nội tâm và biểu đạt cơ thể, cấu trúc được dàn dựng và những khoảnh khắc ứng tác. Những khác biệt không bị xóa nhòa mà trở thành chất liệu để các nghệ sĩ khám phá khả năng đối thoại và cộng hưởng.
Từ cảm hứng văn học đến ngôn ngữ sân khấu
Một trong những nguồn cảm hứng của Mặt sấp, mặt ngửa đến từ thế giới văn học của nhà văn Argentina Jorge Luis Borges, đặc biệt là truyện ngắn Câu chuyện về người chiến binh và người nữ tù binh (Histoire du guerrier et de la captive).
Thay vì chuyển thể hoặc minh họa trực tiếp câu chuyện, tập thể Naagré khai thác ý niệm về những số phận song hành, phản chiếu lẫn nhau, cùng các mối quan hệ giữa bản sắc, sự khác biệt và những cuộc gặp gỡ văn hóa.
Những suy tưởng ấy được chuyển hóa thành ngôn ngữ hình thể, âm nhạc và dàn dựng sân khấu, thay cho một cấu trúc kể chuyện tuyến tính. Một chuyển động có thể gợi mở nhịp điệu trong khi âm thanh và ánh sáng góp phần thay đổi cách khán giả cảm nhận cơ thể và không gian.
Chính sự tương tác giữa các yếu tố tạo nên đặc trưng của tác phẩm: một sân khấu vận động giữa những đối cực, nơi sự khác biệt trở thành điểm khởi đầu cho sáng tạo.
Naagré và hành trình kết nối những ngôn ngữ nghệ thuật
Trong tiếng Mooré, Naagré có nghĩa là “sự hòa quyện”, phản ánh tinh thần sáng tạo dựa trên gặp gỡ, chia sẻ và đối thoại giữa các nền tảng văn hóa. Tập thể nghệ thuật này hình thành từ cuộc gặp gỡ giữa nghệ sĩ saxophone người Pháp Jean-Michel Pirollet và nghệ sĩ bộ gõ người Burkina Faso Saïdou “Baba” Konaté trong một dự án nghệ thuật quốc tế.
Từ sự kết hợp ban đầu giữa âm nhạc và múa truyền thống Mandingue, Naagré dần mở rộng thực hành sang múa đương đại, jazz, âm nhạc điện tử và các hình thức sáng tạo liên ngành.
Mặt sấp, mặt ngửa đã được phát triển qua nhiều đợt sáng tác và lưu trú nghệ thuật tại Pháp trước khi chính thức ra mắt ngày 15.12.2023. Tác phẩm sau đó tiếp tục được giới thiệu tới công chúng, trong đó có buổi biểu diễn tại Chambéry vào tháng 3.2025.
Đến Việt Nam lần này, chương trình quy tụ năm nghệ sĩ với những chuyên môn và nền tảng nghệ thuật khác nhau.
Jean-Michel Pirollet, nghệ sĩ saxophone được đào tạo tại Nhạc viện Quốc gia Paris, đảm nhiệm saxophone baryton và âm nhạc điện tử. Ông từng biểu diễn tại nhiều quốc gia và hiện giảng dạy tại Nhạc viện Chambéry.
Patrice Foudon, giảng viên jazz tại Nhạc viện Valence, tham gia với saxophone tenor, soprano và keyboard. Ông có nhiều kinh nghiệm sáng tác, phối khí và biểu diễn cùng các nhóm nhạc jazz.
Patrick Chastel đảm nhiệm bộ trống, mang đến kinh nghiệm biểu diễn và thu âm qua nhiều dự án âm nhạc, từ jazz đến các hình thức hòa tấu đương đại.
Hai nghệ sĩ múa Karim Konaté và Florine Debord đại diện cho những thực hành hình thể khác nhau. Sinh ra trong gia đình nghệ sĩ griot tại Burkina Faso, Karim Konaté được đào tạo múa và nhạc cụ gõ truyền thống từ nhỏ, hiện hoạt động với vai trò vũ công chính và biên đạo của đoàn Badema.
Trong khi đó, Florine Debord là vũ công múa đương đại, diễn viên sân khấu và giảng viên múa người Pháp. Thực hành của nữ nghệ sĩ kết nối chuyển động cơ thể với sân khấu và các hình thức biểu đạt liên ngành.
Sự hiện diện của năm nghệ sĩ tạo nên một cuộc gặp gỡ giữa các truyền thống âm nhạc, ngôn ngữ hình thể và phương pháp sáng tác, trong đó yếu tố ứng tác đóng vai trò quan trọng bên cạnh cấu trúc dàn dựng.
Mở rộng trải nghiệm qua các workshop múa
Bên cạnh buổi biểu diễn, Viện Pháp tại Việt Nam phối hợp cùng các đối tác tổ chức 3 workshop với hai nghệ sĩ Florine Debord và Karim Konaté tại TP.HCM.
Lưu nháp
Chuỗi hoạt động tập trung vào mối liên hệ giữa chuyển động và âm nhạc, thực hành sáng tác vũ đạo, cũng như khám phá nhịp điệu và văn hóa Mandingue.
Thông qua những bài tập chuyển động và tương tác, người tham gia có cơ hội phát triển khả năng cảm nhận cơ thể, tìm hiểu các phương pháp sáng tạo hình thể và tiếp cận những truyền thống múa khác nhau. Các workshop được thiết kế phù hợp với nhiều đối tượng và trình độ, mở rộng trải nghiệm nghệ thuật từ không gian sân khấu sang thực hành trực tiếp.
Mặt sấp, mặt ngửa là một trong những hoạt động thuộc chương trình Giữa dòng của Tháng 11 Kỹ thuật số 2026, do Viện Pháp tại Việt Nam tổ chức tại TP.HCM.
Chương trình hướng đến khám phá những hình thức sáng tạo tại giao điểm giữa nghệ thuật và công nghệ, đồng thời tạo cơ hội giao lưu giữa nghệ sĩ quốc tế và công chúng Việt Nam.
Với Mặt sấp, mặt ngửa, cuộc gặp gỡ ấy được thể hiện qua ngôn ngữ của cơ thể và âm thanh, nơi truyền thống và đương đại không đứng ở hai phía đối lập mà cùng tham gia kiến tạo một trải nghiệm sân khấu chung.
Chương trình được tổ chức với sự hỗ trợ của Viện Pháp (Institut français), Thuận Gia, Minh Long và Sound & Light VN; đối tác tổ chức gồm Nhà hát Bến Thành và tập thể nghệ thuật Naagré.
Vở múa chào đón công chúng lúc 20h00, thứ Bảy, ngày 31.10.2026, tại Nhà hát Bến Thành.
————————————————
Đọc thêm >>
“Tháng 11 Kỹ thuật số 2026” lần đầu đến Việt Nam, kết nối nghệ thuật và công nghệ
ORYMI và Encore & Encor: Khám phá những giới hạn mới của nghệ thuật số
Liên hoan Truyện tranh Pháp ngữ lần thứ nhất: Mở rộng biên độ sáng tạo