(CEO-Talk.vn) – CFA 2026 là chương trình do Chính phủ Anh tài trợ nhằm hỗ trợ các dự án các-bon thấp nâng cao khả năng tiếp cận vốn và mở rộng quy mô.
Điểm đáng chú ý, các doanh nghiệp tham gia đang tập trung bài toán giảm phát thải và là các đại diện startup và doanh nghiệp công nghệ xanh mới tại Việt Nam. Những doanh nghiệp tiếp cận giải pháp khí hậu như một mô hình kinh doanh có khả năng tăng trưởng và thu hút đầu tư.
Theo PwC Vietnam, đơn vị triển khai chương trình tại Việt Nam, nhóm doanh nghiệp năm nay được chọn từ 81 hồ sơ với tổng giá trị dự án ước tính khoảng 352 triệu đô-la Mỹ.
Từ năng lượng sạch đến nông nghiệp phát thải thấp
Danh sách doanh nghiệp tham gia phản ánh khá rõ các lĩnh vực đang trở thành trọng tâm của dòng vốn khí hậu tại Việt Nam.
Ở mảng năng lượng sạch, Alternō phát triển công nghệ pin cát và pin muối phục vụ lưu trữ năng lượng, trong khi Phúc Sang Minh Gas tập trung chuyển hóa chất thải khí sinh học thành BioCNG và biomethane nhằm thay thế nhiên liệu phát thải cao trong công nghiệp.
Trong lĩnh vực giao thông điện, Viet Smart Mobility triển khai mô hình xe đạp điện dùng chung tại đô thị, còn Stavian Energy Technology phát triển mạng lưới trạm sạc xe điện công suất cao trên toàn quốc nhằm giải quyết điểm nghẽn hạ tầng sạc.
Nhóm kinh tế tuần hoàn và xử lý chất thải cũng ghi nhận nhiều mô hình đáng chú ý. BioWraps sử dụng vỏ trái cây để sản xuất bao bì phân hủy sinh học trong khi ARC-V phát triển công nghệ chuyển hóa rác thải chưa phân loại thành than sinh học, phân bón và dầu sinh học mà không cần đốt hoặc chôn lấp.
Ở mảng nông nghiệp, nhiều doanh nghiệp đang tiếp cận theo hướng giảm phát thải xuyên suốt chuỗi giá trị thay vì chỉ tập trung vào sản xuất. SATY xây dựng nền tảng lúa gạo phát thải thấp ứng dụng IoT và phương pháp tưới AWD nhằm giảm phát thải và tăng khả năng truy xuất nguồn gốc; VietRAP và VSAPAT phát triển mô hình nông lâm kết hợp thích ứng với khí hậu tại khu vực miền núi phía Bắc.
Tài chính khí hậu đang bước sang giai đoạn mới
Điểm đáng chú ý của CFA là hỗ trợ kỹ thuật song song với kết nối doanh nghiệp cùng các tổ chức tài chính và nhà đầu tư quốc tế.
Theo chương trình, các doanh nghiệp sẽ được hỗ trợ về cấu trúc tài chính, khả năng thương mại hóa, quản trị rủi ro và mức độ sẵn sàng gọi vốn trước khi tham gia sự kiện kết nối đầu tư vào tháng 10 tới.
Ông Abhinav Goyal, Giám đốc Dịch vụ tư vấn Dự án vốn và Cơ sở hạ tầng tại PwC Việt Nam, nhận định Việt Nam đang bước vào “một thời điểm chuyển biến quan trọng” của tài chính khí hậu, khi cam kết Net Zero, hành lang pháp lý và nhu cầu đầu tư vào hạ tầng các-bon thấp đang cùng tạo động lực mới cho dòng vốn.
Tuy nhiên, ông cũng cho rằng nhiều dự án vẫn còn thiếu khả năng hoàn thiện cấu trúc tài chính, tính khả thi thương mại và mức độ sẵn sàng với nhà đầu tư – những yếu tố quyết định khả năng huy động vốn ở quy mô lớn.
Doanh nghiệp khí hậu tạo lớp startup mới
Nếu trước đây chuyển đổi xanh chủ yếu được nhìn dưới góc độ chính sách hoặc ESG thì hiện tại thị trường đang chứng kiến sự xuất hiện rõ nét hơn của một lớp doanh nghiệp công nghệ khí hậu (climate-tech) tại Việt Nam.
Điểm chung của các mô hình này là giải quyết đồng thời nhiều bài toán: giảm phát thải, tối ưu chi phí, tạo việc làm và xây dựng chuỗi giá trị mới. Điều này đưa tài chính khí hậu từ nguồn vốn ưu đãi dần trở thành một thị trường đầu tư thực sự.
Đại sứ Anh tại Việt Nam, ông Iain Frew, cho rằng nhóm doanh nghiệp CFA năm nay cho thấy cách các doanh nghiệp Việt đang phát triển các giải pháp khí hậu tiên phong, từ năng lượng sạch đến kinh tế tuần hoàn và nông lâm kết hợp bền vững.
Theo ông, các doanh nghiệp này không chỉ góp phần giảm phát thải, mà còn tham gia xây dựng nền kinh tế đa dạng hơn, tạo việc làm xanh và thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng công bằng.
Từ góc độ thị trường, điều này cũng phản ánh một xu hướng lớn hơn: khi các mục tiêu Net Zero bắt đầu dịch chuyển từ cam kết sang triển khai thực tế, nhu cầu về những doanh nghiệp có khả năng tạo ra giải pháp khí hậu khả thi về mặt thương mại sẽ ngày càng tăng.
Trong bối cảnh đó, các chương trình như CFA đang đóng vai trò như cầu nối giữa đổi mới sáng tạo, dòng vốn và quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế Việt Nam.
————————————
Đọc thêm >>>
Hệ thống lương thực Việt Nam: Nền tảng vững vàng nhưng thách thức khả năng chống chịu
Hệ sinh thái startup Việt Nam trong chu kỳ thắt chặt vốn khu vực
Argor Capital dẫn dắt vốn 10 triệu USD vào startup AI Hay
Australia thúc đẩy hợp tác fintech với Việt Nam trong chuyển đổi ngân hàng số